Орчны шинжилгээний мэдээ > Гадаргын усны чанар

Орхон аймгийн гадаргын усны тойм 9 сар

Шинэчлэгдсэн: 2020-03-30 15:41:52

Орхон аймгийн гадаргын усны чанарын

2019 оны 9 дугаар  сарын тойм

Гадаргын усны чанар

Орхон аймгийн Байгаль орчны шинжилгээний лаборатори нь гадаргын усны хяналт-шинжилгээний хөтөлбөрийн дагуу 2019 оны 9 дүгээр  сарын  Хангал, Орхон, Чингэл  голуудын хяналт-шинжилгээний нийт 9 цэгээс усны сорьц авч,усны химийн найрлага, чанарын 20 гаруй үзүүлэлт, тухайлбал усан орчин(pH), усны булингар,усны цахилгаан дамжуулах чанарын (EC), жинлэгдэх бодис(Ж/б), ууссан хүчилтөрөгч(O2), биохимийн хэрэгцээт хүчилтөрөгч(БХХ5), перманганатын исэлдэх чанар(ПИЧ), хатуулаг, кальци(Ca), магни(Mg), натри болон калийн ион(Na+K), сульфат (SO4), хлор(Cl), гидрокарбонат(HCO3), эрдэсжилт, аммони(NH4), нитритийн азот(NO2), нитратын азот(NO3), фосфор(P), фтор(F), төмөр(Fe)-ийг (цаашид дээрх үзүүлэлтүүдийг химийн нэр, томъёогоор тэмдэглэнэ) тодорхойллоо.

 2019 оны 9 дүгээр  сард хийсэн Орхон аймгийн гадаргын усны шинжилгээний дүнг усны чанарын гол үзүүлэлтүүдээр MNS4586-98усны чанарын стандарт дахь хүлцэх агууламж (цаашид ХА гэх)-тай харьцуулан харьцуулан 1 дүгээр хүснэгтэд үзүүллээ.

1 дүгээр хүснэгт

 

 

Хяналт-шинжилгээний цэг

Усны чанарын үзүүлэлт, мг/л

О2

БХХ5  

ПИЧ 

NH4

NO2

эрд

1

Хангал-Эрдэнэт доод I

7,74

0,5

3,3

0,33

0,033

0,037

2

Хангал-Эрдэнэт доод II

8,22

0,8

3,3

0,06

0,002

0,045

3

Орхон- Хангал цутгалаас дээш 0,5 км

9,92

0,3

5,4

0,09

0,009

0,027

4

Орхон- Хангал  цутгалаас доош 0,5 км

8,22

0,5

5,8

0,07

0,003

0,012

5

Хангал-Эрдэнэт дээд

8,06

0,5

1,6

0,10

0,002

0,069

6

Чингэл-Эрдэнэт

8,06

0,6

4,6

0,16

0,002

0,013

7

Хангал-Улаантолгой

8,22

0,2

9,8

1,64

0,018

0,029

8

Хангал-Хангал-Өртөө

8,53

0,3

4,1

0,07

0,009

0,012

 

Усны чанарын стандарт

MNS4586:98

6<

3.0

10.0

0.5

0.020

0.100

Тайлбар: БХХ5-биохимийн хэрэгцээт хүчилтөрөгч, ПИЧ-Перманганатын исэлдэх чанар, илр-илрээгүй, MNS4586-98 усны чанарын стандарт дахь хүлцэх агууламжаас давсанүзүүлэлтүүдийг тодруулав.

Хангал гол, Хангал голын Эрдэнэт дээд цэг буюу Үйлдвэрийн дээд гүүр, хяналт-шинжилгээний цэгээс нэг удаа  Эрдэнэт доод цэг буюу Вокзалын доод гүүр хяналт-шинжилгээний цэгээс 2 удаа Улаантолгой, Хангал-Өртөө цэгүүдээс тус тус  усны сорьц авч, усны химийн найрлага, чанарын үзүүлэлтүүдийг тодорхойллоо. Шинжилгээний дүнгээс үзэхэд голын усны эрдэсжилт 663,9-818,0мг/л-т хэлбэлзэж, Хангал-Эрдэнэт доод цэгийн аммоны азот (NH4), нитритийн азот(NO2), Эрдэс фосфор даваагүй  перманганатын исэлдэх чанар(ПИЧ)-ын агууламж мөн даваагүй усны чанар сайжирсан байна.

Орхон гол, Орхон голын Хангал дээд буюу цутгалаас дээш 0.5 км-т, Хангал доод буюу цутгалаас доош 0.5 км-т хяналт-шинжилгээний 2 цэгээс тус тус 1 усны сорьц авч химийн найрлага, чанарын үзүүлэлтүүдийг тодорхойллоо. Сорьц авах үед гол мөсөн бүрхүүлтэй байлаа. Шинжилгээний дүнгээс үзэхэд голын усны чанар сайжирсан байна. Орхон голын усны эрдэсжилт Хангал дээд цэгийн орчим 210,5мг/л байсан бол Хангал голын цутгалын нөлөөгөөр жинлэгдсэн бодисын агууламж нэмэгдэж, Хангал доод цэгийн орчим 490,5мг/л, мөн биогень болон гол ионы агууламж ХА-с даваагүй байна.

Хаягдал бохир усны хяналт-шинжилгээ

           2019 оны 9 дугаар сарын 06-нд, Орхон аймгийн Эрдэнэт хотын Эрдэнэт үйлдвэрийн болон Жаргалант сумын хаягдал ус цэвэрлэх байгууламж /цаашид ЦБ гэх/-ийн орох, гарах цэгээс авсан хаягдал бохир усны 4 сорьцонд хийсэн. Эрдэнэт хотын  төв цэвэрлэх байгууламж 99,0%-тай цэвэршүүлсэн хаягдал усаа Хангал голруу хаяж байна. Жаргалант сумын хаягдал ус цэвэрлэх байгууламж 33,6% цэвэршүүлэлттэй байна.

 

 

 

 

Цэгүүд

pH

БХХ5
мг/л

Пич
мг/л

Ж.б
мг/л

NH4
мг/л

NO2
мг/л

NO3
мг/л

P
мг/л

Cr+6
мг/л

Цэвэршилт

Эрдэнэт үйлдвэрийн ц/б

оролт

7,35

194,0

79,0

296,4

 

99,0%

гаралт

7,80

2,0

5,4

9,6

38,0

0,004

0,11

0,883

0,001

 

 Жаргалант сумын ц/б

оролт

7,50

518,0

150,1

492,4

 

33,6%

гаралт

7,39

344,0

110,6

36,4

146,3

0,008

0,16

2,630

0,060

 

Холбоотой мэдээний жагсаалт

Гарчиг Үүсгэсэн огноо Шинэчлэгдсэн огноо Хандалт
Орхон аймгийн гадаргын усны тойм 2 сар 2020-03-04 1970-01-01 77
Орхон аймгийн гадаргын усны тойм 1 сар 2020-01-31 1970-01-01 96
Орхон аймгийн гадаргын усны тойм 12 сар 2020-01-06 1970-01-01 123
Орхон аймгийн гадаргын усны тойм 11 сар 2019-11-29 1970-01-01 150
Орхон аймгийн гадаргын усны тойм 7 сар 2019-11-19 1970-01-01 150
Орхон аймгийн гадаргын усны тойм 8 сар 2019-11-19 1970-01-01 156
Орхон аймгийн гадаргын усны тойм 10 сар 2019-11-19 1970-01-01 133
Орхон аймгийн гадаргын усны тойм 3 сар 2019-11-18 1970-01-01 113
Орхон аймгийн гадаргын усны тойм 4 сар 2019-11-18 1970-01-01 128
Орхон аймгийн гадаргын усны тойм 5 сар 2019-11-18 1970-01-01 115
Орхон аймгийн гадаргын усны тойм 6 сар 2019-11-18 1970-01-01 127
Орхон аймгийн гадаргын усны 2019 оны 2 сарын тойм 2019-03-15 1970-01-01 282
Орхон аймгийн гадаргын усны 2019 оны 1 сарын тойм 2019-02-14 1970-01-01 256
Орхон аймгийн гадаргын усны 2018 оны 12 сарын тойм 2019-01-07 1970-01-01 291
Орхон аймгийн гадаргын усны 2018 оны 11 сарын тойм 2018-12-06 1970-01-01 287
Орхон аймгийн гадаргын усны 2018 оны 10 сарын тойм 2018-11-05 1970-01-01 368
Орхон аймгийн гадаргын усны чанарын 2018 оны 9 сарын дүн 2018-10-17 1970-01-01 351
Орхон аймгийн гадаргын усны 2018 оны 8 сарын тойм 2018-09-13 1970-01-01 391
Орхон аймгийн гадаргын усны 2018 оны 7 сарын тойм 2018-09-12 1970-01-01 366
Орхон аймгийн гадаргын усны 2018 оны 6 сарын тойм 2018-07-04 1970-01-01 525
Орхон аймгийн гадаргын усны 2018 оны 5-р сарын тойм 2018-06-07 1970-01-01 483
Орхон аймгийн гадаргын усны 2018 оны 1 сарын тойм 2018-05-17 1970-01-01 514
Орхон аймгийн гадаргын усны 2018 оны 2 сарын тойм 2018-05-17 1970-01-01 549
Орхон аймгийн гадаргын усны 2018 оны 3 сарын тойм 2018-05-17 1970-01-01 456
Орхон аймгийн гадаргын усны 2018 оны 4 сарын тойм 2018-05-17 1970-01-01 482
Орхон аймгийн гадаргын усны 2017 оны 1 дүгээр сарын тойм 2018-04-23 1970-01-01 452
Орхон аймгийн гадаргын усны 2017 оны 2 дугаар сарын тойм 2018-04-23 1970-01-01 477
Орхон аймгийн гадаргын усны 2017 оны 3 дугаар сарын тойм 2018-04-23 1970-01-01 483
Орхон аймгийн гадаргын усны 2017 оны 5 дугаар сарын тойм 2018-04-23 1970-01-01 497
Орхон аймгийн гадаргын усны тойм 2017 оны 4 дүгээр сар 2018-04-20 1970-01-01 491
Орхон аймгийн гадаргын усны тойм 2017 оны 5 дугаар сар 2018-04-20 1970-01-01 489