Орчны шинжилгээний мэдээ > Гадаргын усны чанар

Орхон аймгийн гадаргын усны чанарын 2020 оны 6 дугаар сарын тойм

Шинэчлэгдсэн: 2020-08-09 17:44:26

Орхон аймгийн гадаргын усны чанарын

2020 оны 6 дугаар сарын тойм

Гадаргын усны чанар

Орхон аймгийн Байгаль орчны шинжилгээний лаборатори нь гадаргын усны хяналт-шинжилгээний хөтөлбөрийн дагуу 2020 оны 6 дугаар   сарын  Хангал, Орхон Уртбулаг голуудын хяналт-шинжилгээний нийт 5 цэгээс усны сорьц авч,усны химийн найрлага, чанарын 20 гаруй үзүүлэлт, тухайлбал усан орчин(pH), усны булингар,усны цахилгаан дамжуулах чанарын (EC), жинлэгдэх бодис(Ж/б), ууссан хүчилтөрөгч(O2), биохимийн хэрэгцээт хүчилтөрөгч(БХХ5), перманганатын исэлдэх чанар(ПИЧ), хатуулаг, кальци(Ca), магни(Mg), натри болон калийн ион(Na+K), сульфат (SO4), хлор(Cl), гидрокарбонат(HCO3), эрдэсжилт, аммони(NH4), нитритийн азот(NO2), нитратын азот(NO3), фосфор(P), фтор(F), төмөр(Fe)-ийг (цаашид дээрх үзүүлэлтүүдийг химийн нэр, томъёогоор тэмдэглэнэ) тодорхойллоо.

2020 оны 6 дугаар сард хийсэн Орхон аймгийн гадаргын усны шинжилгээний дүнг усны чанарын гол үзүүлэлтүүдээр MNS4586-98усны чанарын стандарт дахь хүлцэх агууламж (цаашид ХА гэх)-тай харьцуулан харьцуулан 1 дүгээр хүснэгтэд үзүүллээ.

 

1 дүгээр хүснэгт

 

 

Хяналт-шинжилгээний цэг

Усны чанарын үзүүлэлт, мг/л

О2

БХХ5

ПИЧ

NH4

NO2

эрд

1

Хангал-Эрдэнэт доод I

7,05

0,6

1,9

0,04

0,025

0,023

2

Хангал-Эрдэнэт доод II

8,01

1,9

4,8

0,32

0,041

0,013

4

Орхон- Хангал дээд

7,29

0,2

3,0

0,04

0,002

0,008

5

Орхон- Хангал доод

5,99

0,2

4,2

0,02

0,002

0,012

6

Хангал-Эрдэнэтдээд

6,40

0,3

1,6

0,03

0,002

0,026

7

Уртбулаг-Эрдэнэт

6,32

0,3

35,6

1,61

0,008

0,018

 

Усны чанарын стандарт

MNS4586:98

6<

3.0

10.0

0.5

0.020

0.100

 

Тайлбар: БХХ5-биохимийн хэрэгцээт хүчилтөрөгч, ПИЧ-Перманганатын исэлдэх чанар, илр-илрээгүй, MNS4586-98 усны чанарын стандарт дахь хүлцэх агууламжаас давсанүзүүлэлтүүдийг тодруулав.

Хангал гол, Хангал голын Эрдэнэт дээд,  доод хяналт-шинжилгээний цэгээс 2 удаа усны сорьц авч, усны химийн найрлага, чанарын үзүүлэлтүүдийг тодорхойллоо. Шинжилгээний дүнгээс үзэхэд голын усны эрдэсжилт747,2-800,4мг/л-т хэлбэлзэж, ХА-с давсан үзүүлэлт ажиглагдаагүй  байна

Орхон гол, Орхон голын Хангал дээд буюу цутгалаас дээш 0.5 км-т, Хангал доод буюу цутгалаас доош 0.5 км-т хяналт-шинжилгээний 2 цэгээс тус тус 1 усны сорьц авч химийн найрлага, чанарын үзүүлэлтүүдийг тодорхойллоо. Сорьц авах үед гол мөсөн бүрхүүлтэй байлаа. Шинжилгээний дүнгээс үзэхэд голын усны чанар сайжирсан байна. Орхон голын усны эрдэсжилт Хангал дээд цэгийн орчим 272,4 мг/л байсан бол Хангал голын цутгалын нөлөөгөөр жинлэгдсэн бодисын агууламж нэмэгдэж, Хангал доод цэгийн орчим 525,1мг/л, мөн перманганатын исэлдэх чанар(ПИЧ)-ын агууламж ХА-с даваагүй хэвийн байна.

Хаягдал бохир усны хяналт-шинжилгээ

           2020 оны 6дугаарсарын 03-нд, Орхон аймгийн Эрдэнэт хотын Эрдэнэт үйлдвэрийн болон Жаргалант сумын хаягдал ус цэвэрлэх байгууламж /цаашид ЦБ гэх/-ийн орох, гарах цэгээс сорьц авах байсан боловчЖаргалант сумын хаягдал ус цэвэрлэх байгууламжзасвартай сорьц авах боломжгүй байлаа.  Эрдэнэт хотын  төв цэвэрлэх байгууламж 90,0%-тай цэвэршүүлсэн хаягдал усаа Хангал голруу хаяж байна. 

 

Цэгүүд

pH

БХХ5
мг/л

Пич
мг/л

Ж.б
мг/л

NH4
мг/л

NO2
мг/л

NO3
мг/л

P
мг/л

Cr+6
мг/л

Цэвэршилт

Эрдэнэт үйлдвэрийн ц/б

оролт

7,36

98,0

17,0

73,6

 

93,3%

гаралт

7,57

10,0

10,5

2,4

16,3

0,357

5,03

2,167

0,002